imeachtaí spéisialta / special events

• Scéim Scríbhneoireacht Cónaitheach- ‘Cluas Cleite’ (2011)
• Cúirt an tUachtaráin, Máire Nic Ghiolla Íosa ar Ionad Cultúrtha (2010)
• Ó Bhéal Guth Béal (2009)
• Arís (2009)
• Casadh Arís (2008 - 2009)
• Súil Lán (2008)
• An Crann (2008)
• Laoi na Carraige Báine (2008)
• Idir (2006)
• Deinimís Dán (2005)
  

D’eagraigh Ionad Cultúrtha dhá chúrsa sa Scríbhneoireacht Chruthaitheach – ceann do dhaoine fásta agus ceann eile do dhaltaí dara leibhéal – san Earrach 2011. Is faoi stiúir an scríbhneora dátheangaigh Ré Ó Laighléis a bhí na cúrsaí.

Cuireadh cúrsa sé seisiún i ‘Scríobh an Ghearrscéil agus an Úrscéil’ ar fáil do dhaoine fásta an cheantair ar gach oíche Dé Luain idir 28ú Feabhra agus 4ú Aibreán san Ionad Lae, Baile Mhúirne. Agus, i gcás na ndaltaí dara leibhéal, bhí sé seisiún ar an mbonn céanna ar siúl gach maidin Dé Máirt, ón 1ú Márta go dtí an 5ú Aibreán san Ionad Áise, Ré na nDoirí. Roghnaíodh 10 dalta – seisear as Coláiste Ghobnatan, Baile Bhúirne agus ceatharar as Scoil Mhuire, Béal Átha an Ghaorthaidh – chun freastal ar an gcúrsa.

B’é aidhm na scéime ná go mbeadh tuiscint soiléir ag na rannpháirtithe ar nádúr agus eilimintí an dá genre (gearrscéal agus úrscéal) agus ar an gcur chuige is gá len’ iad a shaothrú go héifeachtach. Ba dianchúrsa a bhí ann, ina raibh spriocanna seachtainiúla le baint amach ag na rannpháirtithe síos tríd. In imeacht na gcúrsaí thug an scríobhnóir, Re O Laighléis aghaidh agus léargas cuimsitheach ar bhun-eilimintí agus scileanna riachtanacha na scríbhneoireachta cruthaithí, m.sh., struchtúr, plota, carachtracht, inseoireacht, comhrá agus stíl, agus é mar sprioc go mbeadh sé ar a gcumas ag na rannpháirtithe scéal ar ardchaighdeán a chruthú.

Seo a leanas roinn ráiteas ós na rannpháirtithe:
“An-chúrsa go deo! Fuinneamh agus suim léirithe ag Ré sa chur i láthair. Go raibh mile maith agaibh!”
“Do bhaineas ana thaithneamh as an ceardlann scríobhnóireachta agus bhí Ré ar fheabhas ar fad”.
“ Bhí am iontach agam agus bhain mé taithneamh as”.

Bhí an scéim seo, ‘Cluas Cleite’ faoi stiúir Ionad Cultúrtha agus maoinithe ag Ealaín na Gaeltachta agus ag Coiste Gairmodeachais Chontae Chorcaí.

................................................................................................................
Cúirt an tUachtaráin, Máire Nic Ghiolla Íosa ar Ionad Cultúrtha 2010

Tháinig Uachtarán na hÉireann, Máire Mhic Ghiolla Íosa in éineacht leis an Dr. Máirtín Mac Ghiolla Íosa, ar cuairt chuig Gaeltacht Mhúscraí ar an Satharn, an 29ú Bealtaine, 2010. Nuair a thiomáin páirtí an Uachtaráin isteach sa chlós, bhí grúpa beag ceoltóirí óga traidisiúnta ag casadh ceoil lasmuigh den doras tosaigh. Chuireamar fáilté mhór roimpi agus shiúleamar tríd an spás taispeántaise le chéile, áit ina raibh saothair Tacaois (ealaín don aosach) ar crocadh. Mar chuid de Fhéile Bealtaine, bhí céiliúradh ar siúl againn do seanóirí an cheantair agus bhí ceolchoirm spéisialta ar siúl againn dóibh ar an lá san. I rith na ceolchoirme seo, cuireadh fáilte oifigiúil roimh an tUachtarán agus ina dhiaidh san, leanamar ar aghaidh leis an gceol. Chan Nell Ní Chróinín amhrán agus lean Iarla O Lionáird í le amhrán a roghnaigh an tUachtarán féin, ‘Eleanor Plunkett. Cuireadh deireadh leis an gceolchoirm le Cór Chúil Aodha agus Peadar Ó Riada.

Ansan thug an tUachtarán a h-óráid – inar mhol sí obair agus ról an Ionad Cultúrtha – “ Is léir go bhfuil obair mhór déanta agus á déanamh i gcónaí anseo ag Bríd, ag Síle Uí Chróinín agus ag Eoiní Ó Súilleabháin – an triúr atá fostaithe san Ionad, agus a bhfuil jab iontach á dhéanamh acu . Cinnte go bhfuilid ag cur feol ar an aisling a bhí ag Micheál O Lionáird, athair Iarla, na blianta fad ó shin, nuair a smaoithnigh sé áit mar seo a bhunú. Cuireann an foireann ealaín agus cúrsaí ealaíne d’ardchaighdeán os comhair an phobail trí mheán na Gaeilge. Tugann siad deis fosta d’ealaíontóirí ón Ghaeltacht, agus taobh amuigh den Ghaeltacht, a gcuid saothair a roinnt le pobal Mhúscraí, agus cuireann siad fócas ar fáil do phobal an cheantair le go bhfaigheann siad blaiseadh ar na healaíona traidisiúnta, clasaiceacha agus comhaimseartha.”

Bhron Ionad Cultúrtha saothar ealaíne le ealaíontóir áitiúl, Maura Whelan, ar Uachtarán na hÉireann agus taréis a buíochas a ghabhaíl linn go léir agus taréis di búileadh le scata duine san amharclann, d’fhág sí slán linn go léir agus bhúileadar bóthar – Uachtarán na hEireann agus a páirtí.

Bhí lá iontach againn agus bhí sé soiléir gur chuaigh an ócáid go mór i bhfeidhm ar gach duine - Uachtarán na hÉireann, Máire Nic Ghiolla Íosa, ina measc.

................................................................................................................
Ó Bhéal Guth Béal
Scéim Ealaíontóir sa Phobal 2009

Bhí an cumadóir agus amhránaí Ger Wolfe i mbun oibre i rith 2009 ar thogra cumadóireachta amhráintí nua le seanóirí cheantar Mhúscraí ó ionaid lae Cois Coille, Cuan Barra, an Grúpa Tacaois ón Ionad Cultúrtha agus an grúpa a thagann ‘dí Scoraíocht an Déardaoin san Ionad Áise i Ré na nDoirí.

Mar a dúirt Ger Wolfe féin “Is cumadóir/amhránaí mise agus tuigim an neart atá ins na h-amhráintí tradisiúinta agus ins na hamhráintí nua-chumtha chomh maith. Im’ thuairim, níl aon teorainn leis an méid slite gur féidir linn ár smaointí a chur in iúl. Caithimid an ealaín a choimeád beo ach ag an am céanna, caithimid na sean-rudaí a chothú agus a cheiliúradh. Mar sin, ba mhaith liom iarracht a dhéanamh, le huirlisí mo cheird fhéin agus lem’ ealaín féin, scéalta na ndaoine seo a chur i mbéal an phobail arís i bhfoirm amhráintí nua-chumtha.”

Chaith Ger tréimhse ama le seanóirí an cheantair, ag éisteacht lena gcuid cainte agus ag bailiú a gcuid scéalta. As an t-idirmhalartú seo, bhí neart ábhar cumadóireachta aige chun crut nuálach a chur ar na scéalta seo i bhfoirm ceoil agus amhránaíocht comhaimseartha. Ag deireadh na tréimhse seo, bhí cur i láthair poiblí san Ionad Culturtha ar an 22ú Bealtaine 2009 ag ceiliúradh na tréimshe cónaithí seo agus an t-idirmhalartú idir Ger Wolfe agus an grúpa pobail áirithe seo. Dhein Rob Bradstock scannanaíochta ar an togra seo.

Bhí an togra seo maoinithe ag Ealaín na Gaeltachta agus ag Coiste Gairmoideachais Chontae Chorcaí.

................................................................................................................

Ó tosach 2006, tá an griangrafadóir Con Kelleher ag tógaint pictiúirí dos na ceoltóirí/ ealaíontóirí a bhí ar stáitse san Ionad Cultúrtha le linn na tréimhse sin. Tá staidéar cuimsitheach déanta ag Con ar na ceoltóirí go léir seo tríd a cheamara agus an- tuisicnt aige ar spiorad an ealaíontóra.
Seo saothar iontach dos na rannpáirtithe agus an pobal in gcoitinne agus seoladh é i Mi Márta 2009– ag ócáid spéisialta san Ionad Cultúrtha ina raibh roinnt dos na ceoltóirí san cnuasach seo ag casadh ceoil. Tá an bailiúchain seo ar fáil san Ionad Cultúrtha.

Since 2006, the photographic artist Con Kelleher has been capturing the artistic essence of the musicians /artists who have performed in the Ionad Culturtha over a two year period – 2006-2007. This collection is certainly of great interest to participants and the general public alike as it documents 2 years of concerts. The book was launched at a special event in the Ionad Cultúrtha in March 2009, when some of the musicians featured in the book were present. The book is available from the Ionad Cultúrtha.

................................................................................................................

Saothar nua rince agus ceoil comhaimseartha
New contemporary dance and music work
le/by
Fearghus Ó Conchúir & Rachel Holstead

Súil Lán 2008

................................................................................................................

Bhí an scríobhneor Liam O Muirthile i mbun oibre le Aisteoirí Ghobnatan – atá lonnaithe san Ionad Cultúrtha, Baile Mhúirne, i rith Mi na Samhna agus Mi na Nollag 2007. Tháinig an dá ‘ thaobh’ le chéile –O Muirthile agus Aisteoirí Ghobnatan – thar roinnt deireadh seachtainí – chun a gcuid smaointí a roinnt, - scileanna, taithí agus cumas cumadóireachta. As an próicéas seo, tháinig smaointí úra agus nuálaíocha a bhí ansan mar bunús don scríobhneor, O Muirthile, chun dráma nua-cumtha a scríobh - 'An Crann'.
Comh-iarracht idir scríobhneor agus aisteoirí a bhí sa togra seo – an t-elaíontóir i mbun na stiúradh – ag spreagadh na h-aisteoirí lena gcuid iarrachtaí agus á múnlú le láimh chuiditheach agus na h-aisteoirí ag roinnt a gcuid taithí ‘stáitse’ agus aisteoireacht leis an scríobhneor féin. Bhí na cleachtaithe don dráma nua ar siúl san Earrach 2008, fé stúir an léiritheor Liam O Mathúna agus bhí an Premiere san Ionad Cultúrtha 25ú Mi Aibréan 2008.

Thainig maoiniú don togra ó Ealaion na Gaeltachta agus ó Choiste Ghairmoideachais Chontae Chorcaí.

Well known poet and writer Liam O Muirthile worked with local amateur theatre group, Aisteoirí Ghobnatan, during Spring 2008 to create a new play “An Crann”, which was performed in the Ionad Cultúrtha on 25th April 2008.

Liam O Muirthile worked with Aisteoirí Ghobnatan – an amateur drama group based in the Ionad Cultúrtha, Baile Mhúirne - from Novembe 2007 to early 2008. This collaboration involved the two groups – O Muirthile and Aisteoirí Ghobnatan coming together over several weekends to share ideas, skills, experience and talents. These encounters produced innovative and creative ideas and the subsequent sharing of talents and ideas enabled Ó Muirthile to produce a new play - 'An Crann'. Rehearsals began with Aisteoiri Ghobnatan in the Ionad Cultúrtha in early springtime, under the direction of Liam O Mathuna, and the play was premiered in the Ionad Cultúrtha on 25th April.
Both Liam O Mathuna and Aisteoirí Ghobnatan are all fluent Irish speakers, and are no strangers to this arena, as they have been the recipients of many awards over the years with plays such as ‘An Triail’. This project was certainly a wonderful opportunity for Aisteoirí Ghobnatan to work closely with such a professional artist, such as Liam O Muirthile.

This project was funded by Ealaion na Gaeltachta and Cork County Vocational Education Committee.

................................................................................................................

................................................................................................................

Deinimís Dán 2005

Bhí an file agus scríbhneor, Liam O Muirthile, mar scribhneor cónaitheach i gceantar Mhúscraí i rith 2005. Bhí an scéim seo mar chuid do chlár chéiliúradh chathair Chorcaí mar príomh chathair Chultúrtha na hEorpa agus bhí an scéim chónaitheach seo maoinithe ag Corcaigh 2005 i dteannta leis Cumainn Creidmheasa. Tháinig maoiniú comh maith ó Ealaíon na Gaeltachta.

D’oibrigh O Muirthile le daltaí bunscoile le linn do a bheith sa cheantar agus b’iad aidhmeanna an togra ná tuiscint a mhúscailt i measc leanaí scoil ar dhánta agus ar filíocht – chun go mbainfidís taithneamh as focail a chlos, as a gceol, iad a scríobh, iad a chumadh as an nua, iad a athchumadh agus go gcuirfí bonn lena gcumas féin chun dánta nua a scríobh a thaithneodh leo féin le léamh agus le rá.

Deineadh díriú isteaach ar dhánta a chumadh timpeall ar ainmhithe – an mhuc, an capall, an bhó, an tarbh, 7rl – chomh maith le dánta éadroma eile. Comh-iarracht a bhí sa chumadóireacht - an t-ealaíontóir i mbun na stiúradh ag spreagadh na leanaí lena gcuid iarrachtaí, á múnlú le lámh chuiditheach.
Foilsíodh cnuasach filíochta do dhánta na daltaí scoile i leabhrán a seoladh san Ionad Cultúrtha, Baile Mhúirne roimh deireadh 2005.

top